
قسمتی از متن :
1
بسم الله الرحمن الرحيم
بحث ما درباره تعليم و تربيت در اسلام است . تعليم و تربيت ، بحث ساختن افراد انسانها است . يك مكتب كه دارای هدفهای مشخص است و مقررات همه جانبهای دارد و به اصطلاح سيستم حقوقی و سيستم اقتصادی و سيستم سياسی دارد ، نمیتو اند يك سيستم خاص آموزشی نداشته باشد . يعنی
مكتبی كه میخواهد در مردم طرحهای خاص اخلاقی ، اقتصادی و سياسی را پياده كند بالاخره اينها را برای انسانها میخواهد ، اعم از اينكه هدف، فرد باشد يا جامعه ، كه اين خود مسألهای است ، كه در همين جا بايد بحث بشود .
اگر هدف ، جامعه باشد ، بالاخره اين افراد هستند كه به وسيله آنها بايد اين طرحها پياده شود . افراد بايد آموزش ببينند و طوری پرورش پيدا كنند كه همين طرحها را در اجتماع پياده كنند . و اگر هدف فرد باشد نيز ] بديهی است كه آموزش و پرورش افراد ضروری است ] . در اسلام ، هم اصالت فرد محفوظ است و هم اصالت اجتماع ، يعنی فرد خودش خالی از اصالت نيست . پس بالاخره طرحی و برنامهای برای ساختن فرد وجود دارد ، اعم از اينكه فرد را بايد ساخت برای طرحهايی كه
برای اجتماع و جامعه است - و اين طرح و برنامه را به عنوان مقدمه ساختن اجتماع در نظر بگيريم - يا فرد را بايد ساخت از اين نظر كه هدف ، ساختن افراد است ، و يا از يك نظر جمعی فرد بايد ساخته بشود ، هم از آن جهت كه بايد مقدمهای و ابزاری برای ساختن اجتماع باشد و هم از نظر اينكه
خودش هدف است . اينجاست كه ما بايد با اصول تعليم و تربيت اسلامی آشنا بشويم . اولا
آيا اسلام برای مسأله تعليم به عنوان آموزش دادن و آگاهی دادن اهميتی
3
قائل است يا نه ؟ و به عبارت ديگر آيا اسلام عنايتی به پرورش عقل و فكر انسان دارد يا چنين عنايتی ندارد ؟ اين همان مسأله علم است كه از قديم ميان علما مطرح بوده ، هم اصل مطلب كه اسلام دينی است كه به علم دعوت كرده است ، و هم خصوصيات آن كه آن علمی كه اسلام به آن دعوت كرده است
چه علمی است ؟ كه افرادی نظير غزالی ، فيض و ديگران در اين زمينه بحث كردهاند . و از نظر تربيت و پرورش هم كه مقررات اخلاقی اسلام ، همه ، مقررات پرورشی انسانها است كه انسانی كه اسلام میخواهد پرورش بدهد ، انسان نمونه اسلام چگونه انسانی است و مدل آن انسان چگونه مدلی است . البته مسائل ديگری هم در اينجا هست كه مربوط به كيفيت اجرای مطلب است ، يعنی هدفها مشخص ، ولی برای تربيت انسان از چه متود و روشی بايداستفاده كرد ؟ يعنی تا چه اندازه ملاحظات روانی در تعليمات اسلامی منظور شده است ؟ مثلا در تعليم و تربيت كودك چه دستورهايی رسيده و در آن دستورها چقدر واقع بينی و ملاحظات روانی رعايت گرديده ، و درگذشته ،
تعليم و تربيتهای قديمی ما چقدر منطبق با تعليمات اسلامی بوده و چقدر نبوده ، و تعليم و تربيتهای امروز ما چقدر منطبق است ؟
پرورش عقل
مسأله اول كه بايد بحث كنيم همان مسأله پرورش عقل و فكر است . در اينجا ما دو مسأله داريم ، يكی مسأله پرورش عقل ، و ديگر مسأله علم . مسأله علم همان آموزش دادن است . " تعليم " عبارت است از ياد دادن . از نظر تعليم ، متعلم فقط فراگيرنده است و مغز او به منزله
انباری است كه يك سلسله معلومات در آن ريخته میشود . ولی در آموزش ، كافی نيست كه هدف اين باشد . امروز هم اين را نقص میشمارند كه هدف
تصاویری از چند صفحه نخست فایل :

توجه فرمایید بدلیل تهیه ی تصویر با نرم افزار های خارجی متن نمایش داده شده در تصاویر ممکن است دارای اشکالاتی در نمایش برخی حروف باشد که در فایل اصلی بدون مشکل است
برچسب های مهم